Giấc ngủ trẻ lọt lòng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của trẻ về cả thể chất lẫn ý thức. Giấc ngủ trẻ sơ sinh khác với giấc ngủ của người lớn và có đặc điểm riêng biệt. Trong 6 tháng đầu đời, mỗi chu kỳ ngủ trong giấc ngủ của trẻ sơ sinh rất ngắn, chỉ từ 20 - 50 phút. Trong mỗi chu kỳ ngủ đó, trẻ sơ sinh đa phần ngủ động (REM), giấc ngủ động chiếm đến 50%.
Do có chu kỳ ngắn nên trẻ lọt lòng rất dễ bị đánh thức và tỉnh ngủ hoàn toàn lúc có tiếng động nhỏ, đặc biệt là lúc tiếng động rơi vào giai đoạn ngủ động. Khi trẻ lọt lòng ngủ, các cơ quan trong thân thể tăng hoạt động hơn so với khi trẻ thức như trẻ thở nhanh hơn, tim đập nhanh hơn và não tăng chuyển hóa hơn,...
Đối với trẻ nhỏ, ngủ là một hoạt động giúp các tế bào não phát triển. Cụ thể, những nghiên cứu đã cho thấy rằng, chỉ trong 1 tháng đầu đời số lượng tế bào não của trẻ đã phát triển lên đến 80% so với lúc trẻ được 3 tháng tuổi. Tỷ lệ này cũng tương đương lúc trẻ được 3 tuổi nhưng có số lượng tế bào não phát triển đến 80% so với người trưởng thành.
Đối với mọi lứa tuổi, giấc ngủ đều quan trọng vì đây là thời điểm hoạt động chính của não trong việc sửa sang tổn thương cơ thể và củng cố trí nhớ. Nhịp sinh học vấn – ngủ bắt đầu tăng trưởng vào khoảng tuần thứ 6 khi một đứa trẻ ra đời và tăng trưởng đầy đủ khi trẻ được từ 3 tới 6 tháng.
Nhìn chung, một đứa trẻ sẽ dành 40% thời ấu thơ của mình cho việc đi ngủ. Giấc ngủ đặc biệt quan trọng đối với trẻ em vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến sự tăng trưởng ý thức và thể chất. Ở mỗi độ tuổi khác nhau, nhu cầu cho giấc ngủ lại có sự dị biệt. Sau đây là thời gian ngủ đủ đối với trẻ em theo từng độ tuổi.
.jpg)
- Trẻ sơ sinh 0-3 tháng
Đối với trẻ sơ sinh, giấc ngủ trong những tháng đầu đời xảy ra suốt ngày đêm và chu kỳ ngủ-thức của trẻ sẽ tương tác với nhu cầu bản năng, chẳng hạn như trẻ sẽ thức lúc đói. Trẻ lọt lòng ngủ tổng cộng 10,5 tới 18 giờ mỗi ngày theo một lịch trình không nhất quán với tổng thời gian thức khoảng từ 1 tới 3h mỗi ngày.
Thời gian ngủ của trẻ cũng không là một con số cụ thể, nó có thể kéo dài từ một vài phút tới một vài giờ. Trong khi ngủ, trẻ thường co giật tay và chân, mỉm cười, mút tay,… Nhìn chung là có vẻ bồn chồn. Trẻ sơ sinh thể hiện nhu cầu cần đi ngủ theo nhiều cách khác nhau. Một số bé sẽ tỏ ra khó chịu, la khóc, nhưng một số trẻ thì rất dễ dàng vào giấc.
- Trẻ từ 4-11 tháng
Tới sáu tháng tuổi, việc cho ăn đêm thường không cần thiết nữa và nhiều đứa trẻ đã có thể ngủ suốt đêm. Thực tế, có khoảng 70-80 phần trăm trẻ có thể ngủ suốt đêm sẽ trước 9 tháng tuổi. Trẻ từ 4-11 tháng tuổi thường ngủ 9-12 giờ mỗi đêm và ngủ trưa từ 30 phút đến 2 giờ. Trẻ ngủ từ 1 đến 4 lần một ngày và số lần ngủ sẽ giảm lại ít hơn lúc con được 1 tuổi.
- Trẻ từ 1-2 tuổi
Trẻ trong độ tuổi 1-2 tuổi cần khoảng 11 – 14 giờ trong quỹ thời gian 24 giờ để đi ngủ. Khi trẻ được khoảng 18 tháng tuổi, thời gian ngủ trưa của con sẽ giảm chỉ còn 1 lần 1 ngày kéo dài khoảng 1 tới 3 giờ. Tuy vậy, bố mẹ nên lưu ý những giấc ngủ ngắn không nên xảy ra quá gần giờ đi ngủ vì chúng có thể trì hoãn giấc ngủ vào ban đêm.
- Trẻ mẫu giáo 3-5 tuổi
Trẻ mẫu giáo thường ngủ 11-13 giờ mỗi đêm, trẻ thường ngủ từ khoảng 7h-9h tối và thức dậy vào khi 6-8 giờ sáng. Trẻ trong độ tuổi này phần lớn vẫn còn giữ thói quen ngủ trưa nhưng tới 5 tuổi thì điều này không còn phổ biến nữa.
- Trẻ tuổi đi học 6-13 tuổi
Trẻ em từ 6 tới 13 tuổi cần 9-11 giờ ngủ. Cùng lúc, nhu cầu dành cho thời gian học của con ở trường ngày càng tăng (ví dụ: làm bài tập về nhà, các hoạt động ngoại khóa, văn nghệ,…). Ngoài ra, trẻ em ở độ tuổi đi học còn bắt đầu dành thời gian cho những thiết bị điện tử như TV, máy tính, công cụ truyền thông và Internet cũng như những thức uống có cất caffeine như cafe. Đầy đủ những điều vừa kể ra đều có thể dẫn tới khó ngủ, ác mộng và gây đứt quãng giấc ngủ.
Xem TV gần với giờ đi ngủ có can hệ đến chứng khó ngủ, lo âu khi ngủ và ngủ ít giờ hơn. Vấn đề rối loạn giấc ngủ tương đối phổ thông ở độ tuổi này. Khó ngủ hoặc ngủ không đủ giấc có thể dẫn tới đổi thay tính khí và một số vấn đề về rối loạn hành vi, nhận thức ảnh hưởng tới khả năng học tập ở trường.
>>> Danh mục liên quan: